Moestuin bekalken: wanneer is kalk nodig?

Bekalk je moestuin alleen wanneer de bodem aantoonbaar te zuur is voor de gewassen die je wilt telen. Het najaar na de oogst is vaak een handig moment, maar het tijdstip is minder belangrijk dan een betrouwbare pH-meting, de grondsoort en de samenstelling van het kalkproduct. Jaarlijks ‘voor de zekerheid’ kalk strooien is geen goed bodemadvies.

Eerst de pH en grondsoort controleren

Een pH-getal zegt hoe zuur de grond is, maar bepaalt op zichzelf nog niet hoeveel kalk nodig is. Zand, klei en veen verschillen sterk in hun bufferend vermogen. Ook de meetmethode is belangrijk: pH gemeten in water is niet zonder meer gelijk aan pH-KCl. Gebruik bij voorkeur een bodemonderzoek met advies voor je type bodem en teelt.

Veel groenten doen het goed op een licht zure tot bijna neutrale minerale grond, maar de passende pH verschilt per gewas. Verhoog de pH niet blindelings: bij een te hoge pH worden bijvoorbeeld ijzer en mangaan moeilijker beschikbaar.

Wanneer kalk strooien?

Na het verwijderen van de gewassen in de nazomer of herfst heb je tijd om een onderbouwde correctie uit te voeren. Breng het product gelijkmatig aan op een bodem die niet verzadigd is met water, en volg het etiket voor inwerken en veiligheid. Kalk reageert geleidelijk; het is geen snelle noodoplossing voor een problematisch gewas dat al groeit.

Welke kalk en hoeveel?

Landbouwkalk op basis van calciumcarbonaat werkt anders dan sterk reactieve ongebluste kalk. In de gewone moestuin is een mild carbonaatproduct doorgaans beter hanteerbaar. Dolomiet levert ook magnesium; gebruik het niet zomaar als er geen magnesiumtekort is.

Er bestaat geen universele hoeveelheid kalk per 10 of 100 vierkante meter. De hoeveelheid hangt af van het gemeten tekort, de diepte van de bewerkte laag, het bufferend vermogen en de neutraliserende waarde van het product. Een voorbeeld uit een andere grondsoort of van een ander merk kun je niet veilig kopiëren.

Kalk en mest uit elkaar houden

Strooi kalk liever niet tegelijk met verse dierlijke mest of ammoniumhoudende meststoffen: de combinatie kan stikstofverlies door ammoniak bevorderen. Plan deze handelingen gescheiden en volgens het bodem- en bemestingsadvies. Laat ook een royaal tijdsinterval vóór gevoelige teelten.

Wat doe je bij twijfel?

  • Neem op meerdere plaatsen een representatief bodemmonster.
  • Controleer welke pH-methode het laboratorium gebruikt.
  • Bepaal de geplande groenten en grondsoort.
  • Kies de kalkvorm en bereken pas dan een dosis.
  • Meet later opnieuw in plaats van de behandeling elk jaar te herhalen.

Een goed voorbereide moestuin begint niet bij een zak kalk, maar bij de grond zelf. Dat geldt ook wanneer je later knoflook in het najaar plant.

Bronnen en achtergrond