Maliny jesienne najprościej przycinać pod koniec zimy lub na przedwiośniu, zanim rozpoczną intensywny wzrost. Jeśli zależy Ci na jednym dużym zbiorze późnym latem i jesienią, wszystkie zeszłoroczne pędy ścina się nisko, tuż przy ziemi. Wiosną roślina wypuści nowe łodygi, które zaowocują jeszcze w tym samym sezonie.
Nie jest to jednak jedyny sposób prowadzenia malin powtarzających. Część pędów można zostawić na drugi rok i uzyskać z nich wcześniejszy, letni zbiór. Dlatego przed cięciem dobrze zdecydować, czy ważniejsza jest prostota i jeden mocny zbiór jesienny, czy dłuższy okres owocowania.
Kiedy przycinać maliny jesienne?
Najwygodniejszym terminem jest przedwiośnie, zwykle luty lub marzec. Pędy są wtedy bezlistne, łatwo je obejrzeć, a roślina nie rozpoczęła jeszcze intensywnego wzrostu.
Nie trzeba przywiązywać się do konkretnej daty. W chłodniejszym regionie cięcie może wypaść później niż na zachodzie Polski. Najważniejsze, aby wykonać je przed ruszeniem nowych przyrostów.
Maliny jesienne można ściąć również późną jesienią, gdy zakończą owocowanie i przejdą w stan spoczynku. My wolimy zostawić pędy na zimę i uporządkować rząd na przedwiośniu. Łatwiej wtedy ocenić cały krzew, a samo cięcie wykonuje się jednym zabiegiem przed rozpoczęciem nowego sezonu.
Jak przycinać maliny jesienne na jeden zbiór?
To najprostszy sposób prowadzenia malin jesiennych. Wszystkie pędy, które rosły i owocowały w poprzednim sezonie, ścina się nisko przy ziemi.
- Usuń wszystkie zeszłoroczne pędy.
- Tnij możliwie nisko, bez pozostawiania długich fragmentów łodyg.
- Wycięty materiał zbierz z rzędu.
- Wiosną pozwól nowym pędom swobodnie wyrosnąć z karpy.
Nie trzeba zostawiać 20 czy 30 cm starej łodygi. Malina jesienna wyda nowe pędy od podstawy i to właśnie one będą owocowały późnym latem oraz jesienią.
Ten sposób ma jeszcze jedną zaletę: cały rząd co roku zaczyna od nowego drewna. Łatwiej utrzymać go w porządku, nie trzeba rozróżniać wielu generacji pędów, a stare łodygi nie zagęszczają nasadzenia.
Chcesz dwa zbiory malin? Nie ścinaj wszystkich pędów
Malina jesienna może owocować dwa razy na tym samym pędzie. W pierwszym roku owoce pojawiają się na jego górnej części. Jeśli po zimie pozostawimy zdrową dolną część łodygi, może ona wydać kolejny plon latem następnego roku.
W takim systemie na przedwiośniu nie ścina się całego pędu. Usuwa się zaschnięty wierzchołek, który owocował jesienią, a zdrową część poniżej pozostawia.
Z pąków znajdujących się niżej rozwiną się boczne przyrosty i pojawią się na nich owoce letnie. W tym samym czasie z ziemi wyrastają nowe pędy, które później zaowocują jesienią.
Po zakończeniu letniego owocowania starszy, dwuletni pęd można już wyciąć przy ziemi. Nie będzie potrzebny w kolejnym sezonie.
Jeden zbiór: ścinamy wszystkie pędy przy ziemi. Dwa zbiory: zostawiamy zdrową dolną część części zeszłorocznych pędów i usuwamy tylko wierzchołek, który już owocował.
Czy warto prowadzić maliny jesienne na dwa zbiory?
Jeśli zależy Ci na możliwie długim okresie zbiorów, taki sposób ma sens. Pierwsze owoce pojawiają się na pozostawionych pędach latem, a kolejne na nowych łodygach pod koniec lata i jesienią.
Nie oznacza to jednak, że dwa zbiory są zawsze lepsze. Pozostawienie starych pędów zwiększa zagęszczenie rzędu i wymaga dokładniejszego cięcia. Roślina przeznacza też część energii na letnie owocowanie.
Jeżeli chcemy mieć maliny przede wszystkim jesienią, wybieramy pełne cięcie. Rząd jest wtedy prostszy do prowadzenia i łatwiej utrzymać między pędami dobry dostęp światła. Dwa zbiory zostawilibyśmy raczej tam, gdzie ważniejsze jest wydłużenie sezonu niż maksymalne uproszczenie pielęgnacji.
Maliny jesienne a letnie – nie przycina się ich tak samo
Przed użyciem sekatora trzeba mieć pewność, z jakim typem maliny mamy do czynienia. Malina jesienna może wydać owoce na pędzie, który wyrósł wiosną tego samego roku. Malina letnia owocuje głównie na pędach powstałych sezon wcześniej.
| Typ maliny | Na których pędach owocuje? | Jak ją ciąć? |
|---|---|---|
| Jesienna / powtarzająca | na pędach tegorocznych, a przy prowadzeniu na dwa zbiory także ponownie na ich dolnej części w następnym roku | na jeden zbiór wszystkie pędy przy ziemi; na dwa zbiory pozostawia się zdrową dolną część wybranych pędów |
| Letnia | głównie na pędach z poprzedniego sezonu | po zbiorze usuwa się pędy, które owocowały, pozostawiając młode na następny rok |
Jeśli malinę letnią zetniesz wiosną całkowicie przy ziemi, usuniesz pędy, które miały wydać owoce. To jeden z tych błędów, którego efekt widać dopiero kilka miesięcy później.
Jak rozpoznać maliny jesienne, jeśli nie znamy odmiany?
Najwięcej mówi sam sposób owocowania. Jeśli pęd wyrósł wiosną, a już od późnego lata pojawiają się na jego górnej części kwiaty i owoce, jest to typ charakterystyczny dla malin jesiennych.
U malin letnich owoce pojawiają się wcześniej, zwykle na zdrewniałych pędach, które przezimowały od poprzedniego sezonu.
Jeśli masz nieoznaczone stare krzewy i nadal nie jesteś pewien, lepiej przez jeden sezon obserwować, które łodygi owocują, zamiast ścinać cały rząd w ciemno.
Jak nisko ciąć maliny jesienne?
Przy prowadzeniu na jeden zbiór pędy ścina się bardzo nisko, tuż nad powierzchnią ziemi. Zostawianie wysokich kikutów nie pomaga roślinie, a utrudnia późniejsze uporządkowanie rzędu.
Do cięcia najlepiej używać ostrego sekatora. Cienkie pędy odcina się łatwo, ale przy starszych i grubszych łodygach tępe ostrze potrafi je miażdżyć zamiast zrobić czyste cięcie.
Ile pędów malin zostawić po wiosennym wzroście?
Po ścięciu malin jesiennych przy ziemi zwykle wyrasta znacznie więcej nowych pędów, niż rzeczywiście potrzeba. Nie warto zostawiać wszystkich tylko dlatego, że wyglądają zdrowo.
Usuwamy przede wszystkim pędy bardzo cienkie, słabe oraz rosnące ciasno jeden przy drugim. Rząd powinien być przewiewny i na tyle luźny, aby światło docierało również do niższych części roślin.
Zbyt gęste maliny wyglądają początkowo imponująco, ale później środek rzędu robi się mocno zacieniony. Zauważamy też, że łatwiej pracuje się przy roślinach, gdy od początku zostawimy mocniejsze pędy i nie pozwolimy im stworzyć zwartej ściany łodyg.
Co zrobić z wyciętymi pędami malin?
Po cięciu najlepiej zebrać stare pędy z rzędu. Nie ma sensu pozostawiać ich splątanych między nowymi przyrostami albo rozrzucać bezpośrednio pod krzewami.
Zdrowe łodygi można rozdrobnić i wykorzystać jak inny materiał zdrewniały. Jeśli jednak na pędach w sezonie pojawiały się wyraźne plamy, zamieranie, narośla lub inne objawy chorób, lepiej usunąć taki materiał z miejsca uprawy.
Po wycięciu starego drewna dobrze też obejrzeć cały rząd. Bez liści łatwo zauważyć uszkodzone podpory, zbyt szeroko rozrastające się odrosty czy miejsca, które przed nowym sezonem wymagają uporządkowania.